خطبه‌ى اول:

بسم‌الله الرحمن الرحیم - الحمد للَّه ربّ العالمين. الحمد للَّه الّذى خلق السّموات و الأرض و جعل الظّلمات و النّور ثمّ الّذين کفروا بربّهم يعدلون. أحمده و أستعينه و أستغفره و أتوکّل عليه و أصلّى و أسلّم على حبيبه و نجيبه و خيرته فى خلقه حافظ سرّه و مبلّغ رسالاته حبيب قلوبنا أبى‌القاسم المصطفى محمّد و على اله الأطيبين الأطهرين المنتجبين الهداة المهديّين سيّما بقيّةاللَّه فى الأرضين. و صلّ على أئمّة المسلمين و حماة المستضعفين و هداة المؤمنين. اوصيکم عباداللَّه و نفسى بتقوى اللَّه.

عيد مبارک سعيد فطر را به همه‌ى امت اسلامى، به ملت عزيز ايران و به شما نمازگزاران مکرم و معظّم تبريک عرض ميکنم و همه را و خودم را توصيه ميکنم به رعايت تقواى الهى و پرهيزگارى و رعايت امر و نهى پروردگار در هر گفتار و کردار و پندار.

خداى متعال را سپاسگزاريم که فرصت عطا کرد، عمر عنايت کرد، يک ماه رمضان ديگر و يک عيد فطر ديگر را شاهد هستيم. نعمت بزرگى است نعمت درک ماه ضيافت الهى. و ملت ما در واقع از اين ماه استفاده‌ى شايانى بردند؛ قدر دانستند اين ماه شريف و عزيز را. اين مجالس، اين محافل، اين تلاوتها، اين ذکرها، اين دعاها، اين برنامه‌هائى که دلهاى بيشترْ جوان و روحهاى پاک و صاف آنان در آن شرکت داشتند، دريچه‌هاى رحمت الهى را به روى ملت باز ميکند ان‌شاءاللَّه. قدر بايد دانست.

روح معنويت و دلدادگى به ارتباط با ذات مقدس احديت در مردم ما نهادينه است، عميق است، ريشه‌دار است. بعضى ممکن است دچار اشتباهاتى بشوند، در زندگى فردى خودشان خطاهائى بکنند، اما ماه رمضان اين فرصت را به آنها ميدهد که به سوى خداى متعال برگردند، توجه کنند، متذکر شوند و انابه کنند. در همه‌ى انسانها اين روح ارتباط با معنويت هست؛ با زبان شاعرانه اين را بيان ميکنند:

خاک دل آن روز که مى‌بيختند
شبنمى از عشق در او ريختند(1)

اين عشق، عشق مادى نيست، عشق هوس‌آلود نيست؛ اين، عشق به خداست؛ اين، عشق به ذات احديت است؛ اين، عشق به اصل وجود است که در همه‌ى انسانها هست، نهادينه است؛ «فطرت اللَّه الّتى فطر النّاس عليها».(2) عوامل مادى، انگيزه‌هاى مادى، جاذبه‌هاى مادى، مانند خار و خاشاکى، زباله‌اى بر روى اين گوهر اندوده ميشود، وقتى ماه رمضان مى‌آيد، گويا نسيمى است که اين زوائد را برطرف ميکند، آن گوهر، خود را نشان ميدهد و توجه به خداى متعال جان ميگيرد. لذا در اين ماه رمضان مثل اغلب ماه رمضانهاى گذشته شاهد بوديم همه‌ى مردم، انواع و اقسام سلائق، نوع رفتارهاى گوناگون، نوع لباسهاى گوناگون، در اين مجالس بخصوص در شبهاى مبارک قدر شرکت کردند، بهره بردند، استفاده کردند، اشک ريختند.

دل چو به آن قطره غم‌اندود شد
بود کبابى که نمک‌سود شد

ديده‌ى عاشق که دهد اشک ناب‌
هست همان خون که چکد از کباب(3)

اين اشکهايى که از چشمها جارى ميشود، در حقيقت از دل بيدار و پاک است که بيرون مى‌آيد و ميجوشد. مردم عزيز ما اين را بايد قدر بدانند. ذخيره‌اى به دست آورديد، محصولى اندوختيد در اين ماه مبارک، آن را حفظ کنيد؛ با قرآن انس پيدا کرديد. اين را حفظ کنيد؛ اين انس را حفظ کنيد. اين نماز جماعت اول وقت را، نماز در مسجد را، نمازِ با حال و حضور را براى خودتان در طول دوران سال نگه داريد و تا آنجايى که ممکن است، نگذاريد اين عوامل مادى، اين خار و خاشاک، اين خاکسترهاى مادى روى اين گوهر بنشيند. ملتى که اين خصوصيات را در خود حفظ کند و اين عروج معنوى و تکامل معنوى را در خود نگه دارد، اين ملت در همه‌ى ميدانها - در ميدان مادى، در ميدان معنوى، در عزت، در اقتدار، در ايجاد همه‌ى سرمايه‌هاى ملى - موفق خواهد شد. و ان‌شاءاللَّه اين براى ملت ما پيش خواهد آمد.

امروز هم روز عيد فطر است که در روايت «علل»: «فيکون يوم عيد و يوم اجتماع و يوم فطر و يوم زکاة و يوم رغبة و يوم تضرّع»،(4) هم عيد است، هم روز اجتماع مردم است. امروز در سراسر دنياى اسلام مردم مسلمان عيد ميگيرند. اين متوجه شدن دلها به يک نقطه در يک زمان، فرصت بزرگى براى امت اسلامى است. «يوم زکاة و يوم رغبة»؛ روزى است که به خداى متعال رغبت نشان ميدهيد. «و يوم تضرّع»؛ روزى است که انسان به خدا تضرع ميکند. اين عيد، عيد توجه است؛ عيد معناست. اميدواريم که خداوند متعال توفيق بدهد بتوانيد - همه‌مان بتوانيم - امروز را که روز عيد است و روز مبارک جمعه است، از فيوضات الهى استفاده کنيم.
بسم‌اللَّه‌الرّحمن‌الرّحيم‌
قل هو اللَّه احد. اللَّه الصّمد. لم يلد و لم يولد و لم يکن له کفوا احد.(5)

خطبه‌ى دوم‌:

بسم‌اللَّه‌الرّحمن‌الرّحيم‌ - الحمد للَّه ربّ العالمين. و الصّلاة و السّلام على سيّدنا و نبيّنا ابى‌القاسم المصطفى محمّد و على اله الأطيبين الأطهرين المنتجبين الهداة المهديّين سيّما علىّ اميرالمؤمنين و الصّدّيقة الطّاهرة و الحسن و الحسين سيّدى الشّباب اهل الجنّة و علىّ‌بن‌الحسين و محمّدبن‌علىّ و جعفربن‌محمّد و موسى‌بن‌جعفر و علىّ‌بن‌موسى و محمّدبن‌علىّ و علىّ‌بن‌محمّد و الحسن‌بن‌علىّ و الخلف القائم المهدىّ صلوات اللَّه عليهم اجمعين. و صلّ على أئمّة المسلمين و حماة المستضعفين و هداة المؤمنين. اوصيکم و نفسى عباد اللَّه بتقوى اللَّه.

اولين مطلبى که در خطبه‌ى دوم عرض ميکنم، تشکر از ملت عظيم‌الشأن ايران به مناسبت حرکت پرشکوه روز قدس است. ملت ايران نشاط خود را، روحيه‌ى خود را، عزم و اراده‌ى خود را، موقع‌شناسى خود را در اين اجتماع عظيم نشان دادند. سى و يک سال از روزى که امام بزرگوار ما اين روز را اعلام کرده‌اند ميگذرد، توقع دشمنان اين بود که روزبه‌روز کمرنگ‌تر شود و به فراموشى برسد. خدا را شکر که روزبه‌روز اين انگيزه، اين شعله‌ى فروزان در دل مردم و در عمل مردم برجسته‌تر شد. امسال در کشورهاى گوناگون: در آسيا، در خاورميانه، در آفريقا، در آمريکا، در اروپا، مسلمانها در نقاط مختلف عالم اين روز را گرامى داشتند و ملت بزرگ ايران، محور اصلى اين حرکت عظيمِ امت اسلامى، اين روز را با شکوه تمام برگزار کرد و نشان داد که در شرائطى که اقتضائات بين‌المللى وجود دارد، وظائف خود را گرمتر و گيراتر، پرانگيزه‌تر و پرشورتر انجام ميدهد.

رژيم صهيونيستى قساوت خود را به اعلى درجه رساند. از اطراف و اکناف عالم هر چه صداى حمايت بلند شد، بى‌اعتنائى کرد، جنايت کرد. ملت مسلمان ايران در اين شرائط، روز قدس را از همه سال گويا گرمتر و گرامى‌تر داشتند. تلاشهاى مغرضانه‌ى آمريکا و غرب بر عليه جمهورى اسلامى، ملت ما را پرانگيزه‌تر کرد. در اين قضيه‌اى که براى استکبار جهانى و سلطه‌گران جهانى، مسئله‌ى فلسطين يک مسئله‌اى است که ميخواهند آن را به هر نحوى که ممکن است به انزوا بکشانند، ملت ايران اين را در متن آورد. آفرين بر اين ملت بزرگ.

اميد و انگيزه موج ميزند در رفتار و گفتار مردم عزيز ما. من بازتاب اين اميد و اين انگيزه را، امسال در ملاقات با دانشجويان، در ملاقات با دانشگاهيان و نخبگان، در ملاقات با کارگزاران و مسئولان عمده‌ى کشور و نظام، در ملاقات با مديران ارشد، با کارآفرينان، در ملاقات با قشرهاى مختلف در ماه رمضان، در گفتار آنها مشاهده کردم؛ در منش آنها و سيماى آنها اين اميد و اين انگيزه را مشاهده کردم. ملتى که يک چنين اميدى در او هست، اينجور به سمت آينده با نگاه خوشبينانه و با عزم و اراده نگاه ميکند، اين ملت مسلماً و قطعاً و يقيناً به قله‌ها دست پيدا خواهد کرد.

در قضاياى جهانى و منطقه‌اى، قضاياى زيادى هست که براى امت اسلامى مهم است، ولى قضيه‌اى که از همه فورى‌تر است، سيل پاکستان است. اسمش سيل است، اما در واقع يک بلاى عظيم، يک مصيبت بزرگ براى ملت پاکستان که يکى از ملتهاى مؤمنِ امت اسلامى است و در همه‌ى قضاياى گوناگون اين ملت جزو پيشروها بوده است و پيشقدم بوده است در اظهار ديانت، در اظهار تعصب دينى و پايبندى دينى، به وجود آمده است. اين ملت امروز مبتلاست به يک مصيبت عظيم. اين رود سند از شمال تا جنوب پاکستان طغيان کرده است؛ از مرز چين در شمال پاکستان تا اقيانوس هند در جنوب پاکستان، سرتاسر اين خط طولانى يک سيل عظيم، يک طغيان آبى عظيم، يک طوفان عظيم، زندگى مردم را بکلى دگرگون کرده است. بيش از ده هزار روستا از بين رفته؛ تمام مزارع و باغستانها که محل تغذيه‌ى اين ملت و اميد اين ملت به صادرات و کسب ثروت بوده است، بکلى نابود شده است؛ ده‌ها هزار مدرسه، مسجد، حسينيه در طول اين خط طولانى نابود شده و از بين رفته است. اين عرض رود سند - آنطور که به من گزارش کردند - به طور متعارف در حدود دو کيلومتر، يک کيلومتر و نيم است که در يک جاهائى که با رودهاى ديگر متصل شده است، حدود نود کيلومتر آب‌گرفتگى ايجاد کرده است! مردم، چهارپايان، زندگى‌ها، خانه‌ها و اميدها از بين رفته‌اند. آن طورى که تخمين زده‌اند، در حدود چهل الى پنجاه ميليارد دلار به خاطر اين سيل به پاکستان خسارت وارد شده! بيست ميليون از مردم آواره شده‌اند و چند هزار کشته شدند: بچه‌ها، کودکان، زنها، پيرمردان، از کارافتاده‌ها.

اين مردم امروز به آب احتياج دارند، به غذا احتياج دارند، به لباس احتياج دارند، به سرپناه احتياج دارند، به همه‌ى لوازم زندگى احتياج دارند. ماه رمضان را با اين حال، ملت پاکستان روزه گرفتند. روز عيد فطر است، روز اجتماع است، روز امت اسلامى است. مردم ما بايد همت کنند. دولت جمهورى اسلامى کمکهائى کرده است، بعضى از مردم کمکهائى کرده‌اند، لکن اينها کافى نيست، بيشتر بايد کمک کنيم. اين وظيفه‌ى همه‌ى ماست. برادران مؤمن ما، برادران مسلمان ما در آنجا دچار يک چنين مصيبت بزرگى شده‌اند. اين فقط خطاب به شما ملت ايران نيست، خطاب به همه‌ى دنياى اسلام است، خطاب به همه‌ى ملتهاست، خطاب به همه‌ى مسلمانهاى کشورهاى مسلمان است، خطاب به کنفرانس اسلامى است؛ همه بايد همت کنند، بايد کمک کنند. جمع شده‌اند، گفتند حالا يک ميليارد، دو ميليارد! کو اين نياز عظيم اين ملت؟! با اين چيزها تأمين نميشود. پاکستان ضربه‌ى سختى خورد. هر مقدارى که ميتوانيم، بايد کمک کنيم. خداوند کمک کند که بتوانيم، هر مقدارى که ميتوانيم؛ اين مسئله‌ى مهمى است.

البته ما از بى‌ثباتى سياسى پاکستان نگرانى داريم. قدرتهاى متجاوز و سلطه‌طلب از اين وضعيت دارند استفاده ميکنند، فرصت‌طلبها دارند سوءاستفاده ميکنند. بعضى از دولتهاى متجاوز ميخواهند پاکستان را به پادگان نظامى خودشان تبديل کنند؛ اينها هم هست. اينها هم نگرانى‌هاى ديگرى است که اميدواريم ملت رشيد پاکستان خودشان متوجه باشند. دولت پاکستان وظائفشان را ميدانند و ان‌شاءاللَّه خداوند کمکشان کند، بتوانند به بهترين وجهى خودشان را از اين مصيبت بيرون بکشند.

مسئله‌ى فلسطين، همچنان مسئله‌ى اول دنياى اسلام است. جنايات در غزه همچنان ادامه دارد. جنايات در کرانه‌ى غربى رود اردن همچنان ادامه دارد. رژيم صهيونيستى با کمال وقاحت و پرروئى ظلم و ستم خود را بر مردم مظلوم فلسطين ادامه ميدهد، آنوقت آنجا در واشنگتن جلسه‌ى کنفرانس صلح ميگذارند! صلح با کى؟! ميخواهند قضاياى فلسطين را، جنايات دشمنان ملت فلسطين را سرپوش بگذارند، با اين مذاکراتى که اسمش را گذاشته‌اند «مذاکرات صلح»! غاصبى آمده است خانه‌ى يک ملت را غصب کرده است، به اين اکتفاء نکرده؛ از هر نوع امکانى براى سرکوب اين ملت استفاده ميکند، اينها هم با کمال بى‌اعتنائى - دنياى غرب، آمريکا و ديگران - نشسته‌اند دارند تماشا ميکنند، متجاوز و ظالم و سرکوبگر را تشويق هم ميکنند، آن وقت جلسه ميگذارند براى صلح! کدام صلح؟! چه صلحى؟! بين کى و کى؟ آن وقيحهاى ستمگرِ صهيونيست هم با کمال پرروئى در مقابل فلسطينى‌ها مى‌ايستند، ميگويند بايستى يهودى‌سازى را شما قبول کنيد. جنايت بزرگ آنها اين است که ميخواهند يهودى‌سازى کنند. قدس شريف را، قبله‌ى مسلمانان را، فلسطين عزيز را، به عنوان يهودى‌سازى، مرکز ظلم و ستم و توطئه‌ى خودشان قرار بدهند. اين مسئله‌ى اصلى ماست.

اميدواريم که خداوند متعال به ملتهاى مسلمان توفيق بدهد، به دولتهاى مسلمان کمک کند که بتوانند وظيفه‌ى خودشان را در مقابل اين حادثه‌ى تلخ، اين واقعه‌ى تلخ بشناسند. البته ملت فلسطين خوشبختانه با همه‌ى اين فشارها، با کمال قدرت و استقامت ايستاده است. آدم باورش نمى‌آيد؛ يک ملت اينقدر مقاوم! اينقدر با همت و با غيرت! اين فشارهاى عجيب و غريب آنها را نتوانسته است به عقب وادار کند، به عقب بنشاند. از بيست سال پيش و سى سال پيش، فلسطينى‌ها امروز قوى‌ترند، مصمم‌ترند، عازمترند؛ توانائى‌شان هم بحمداللَّه بيشتر است و بدون شک و ترديد فلسطينى‌ها خواهند توانست دست متجاوز را قطع کنند و بساط اين رژيم قلابى و دروغين را از سرزمين فلسطين جمع کنند.

پروردگارا! پروردگارا! عبادات اين ملت، زحمات اين ملت، تضرع و خشوع اين ملت در طول ماه رمضان و روز عيد فطر را به کرمت قبول کن. پروردگارا! درهاى رحمت و مغفرت را بر روى اين مردم باز کن. پروردگارا! گره‌ها و مشکلات از کار مردم بگشا. پروردگارا! روزبه‌روز حرکت اين ملت به سمت پيشرفت و به سمت قله‌ها را آسانتر و سريعتر بگردان. پروردگارا! ما را بيامرز. پروردگارا! ما را از فيض رمضان، از فيض عيد فطر، از فيض تضرع و خشوع محروم مفرما. پروردگارا! اموات ما را مشحون از لطف و رحمت خود بگردان. پروردگارا! امت اسلامى را روزبه‌روز سرافرازتر بفرما.

بسم‌اللَّه‌الرّحمن‌الرّحيم‌
و العصر. انّ الانسان لفى خسر. الّا الّذين امنوا و عملوا الصّالحات و تواصوا بالحقّ و تواصوا بالصّبر.

والسّلام عليکم و رحمةاللَّه و برکاته‌

1) شيخ بهائى‌
2) روم: 30
3) شيخ بهائى‌
4) علل الشرائع، ج 1، ص 268
5) اخلاص: 3-1

اول شوال 1432

خطبه‌ى اول‌

بسم‌الله‌الرّحمن‌الرّحيم‌
الحمد لله ربّ العالمين و الصّلاة و السّلام على سيّدنا و نبيّنا ابى‌القاسم المصطفى محمّد و على اله الأطيبين الأطهرين المنتجبين سيّما بقيّةالله فى الأرضين‌.

عيد سعيد فطر را به همه‌ى شما برادران و خواهران نمازگزار عزيز و به همه‌ى ملت ايران و به امت بزرگ اسلامى در سراسر جهان تبريك عرض ميكنيم. از خداوند متعال مسئلت ميكنيم كه در اين روز شريف و مبارك، رحمت خود را، تفضل خود را بر همه‌ى برادران و خواهران مسلمان در سراسر جهان ببارد؛ طاعات آنها را، عبادات يكماهه‌ى آنها را به احسن وجه از آنها قبول كند و ان‌شاءالله اين روز را روز عيد واقعىِ امت اسلامى قرار بدهد.

در ماه مبارك رمضان، بسيارى از مردمِ موفق و باسعادت توانستند محصول زيادى را بردارند؛ محصولى كه براى دوره‌ى سال آنها، بلكه در مواردى براى سراسر عمر آنها، داراى بركات خواهد بود. عده‌اى انس با قرآن پيدا كردند، از معارف قرآنى بهره بردند، تدبر كردند؛ عده‌اى انس و مناجات با خدا را در اين ماه براى خودشان رويّه و روش قرار دادند و دلهاى خودشان را نورانى كردند. مردم روزه گرفتند؛ با روزه، در نفس خود صفا به وجود آوردند؛ كه همين صفا و صميميت و نورانيت، منشأ بركات بسيارى در زندگى فردى و اجتماعى است. اين صفاى نفسانى به انسان نيك‌انديشى ميدهد، تطهير نفس از حسد و بخل و كبر و شهوت ميدهد. صفا در نفس انسان، محيط جامعه را محيط امن و امان روحى و معنوى قرار ميدهد؛ دلها را به هم نزديك ميكند؛ مؤمنان را به يكديگر مهربان ميكند؛ ترحم به يكديگر را در ميان جامعه‌ى ايمانى گسترش ميدهد. اينها همه محصولات ماه مبارك رمضان است براى مردم موفق و باسعادت.

محصول عمده‌ى ديگر اين ماه، تقواست؛ كه فرمود: «لعلّكم تتّقون».(1) «دستى كه عنان خويش گيرد»؛ معناى تقوا اين است. عنان ديگران را گاهى درست ميتوانيم بگيريم؛ اگر بتوانيم عنان خودمان را بگيريم، خودمان را از چموشى، از وحشيگرى، از عبور از خطوط قرمز الهى باز بداريم، اين هنر بزرگى است. تقوا يعنى مراقبت از خود براى حركت در صراط مستقيم الهى؛ يافتن علم و معرفت و بصيرت، و بر اساس علم و معرفت و بصيرت، حركت كردن. خوشبختانه جامعه‌ى ما در ماه رمضان از اين افراد باسعادتى كه توانستند اين بركات را كسب كنند، بسيار داشت. ميشود گفت چهره‌ى غالب كشور و مردم ما بحمدالله چنين چهره‌اى بود. در مجالس گوناگون، در مجالس ذكر و دعا، در مجالس تلاوت قرآن، در شبهاى قدر، در مراسم گوناگون - آنجورى كه ما خبرهايش را دنبال كرديم، تصويرهايش را ديديم، اطلاع پيدا كرديم - جوانهاى ما، مردان و زنان ما، طبقات مختلف ما، گروه‌هاى مختلف اجتماعى ما، با رويّه‌هاى مختلف، با سليقه‌هاى مختلف، همه بر سر اين سفره‌ى ضيافت الهى در ماه رمضان جمع شدند و همه بهره بردند.

اگر شاعر يك روزى ميگفت «دستى كه عنان خويش گيرد / امروز در آستين كس نيست»، اما در زمان ما دستهائى كه عنان خود را بگيرند، كم نيستند. اين جامعه‌ى جوان كشور، اين مجموعه‌ى نسل باطراوتِ بر روى كار آمده‌ى كشور، در راهِ درست حركت ميكنند، تمرين تقوا ميكنند؛ اين براى آينده‌ى اين كشور، بلكه آينده‌ى امت اسلامى مژده‌ى بزرگى است.

آنچه لازم است، اين است كه ما اين دستاوردها را حفظ كنيم، اين محصول را حفظ كنيم؛ نگذاريم صاعقه‌ى گناه، اين خرمن ارزشمند محصول را آتش بزند و از بين ببرد. راه خدا را، راه توجه را، راه صفاى نفس را، راه انس با قرآن را، راه باز نگهداشتن رابطه‌ى خود با خدا، درد دل كردن به خدا و گفتن به خدا را به روى خودمان باز نگه داريم. اگر شما با خدا حرف زديد، خدا هم با شما حرف ميزند؛ «فاذكرونى اذكركم».(2)

پروردگارا! به محمد و آل محمد جامعه‌ى ما را همواره جامعه‌ى قرآنى، جامعه‌ى باصفا، جامعه‌ى اهل محبت و وداد، جامعه‌ى هماهنگ و همدل قرار بده. پروردگارا! اين ملت بزرگ را، اين جوانان عزيز را به آرزوهاى بلند و آرمانهاى ارزشمندشان برسان؛ آنها را بر دشمنانشان پيروز كن. پروردگارا! قلب مقدس ولى‌عصر را از ما خشنود بفرما؛ ما را مشمول دعاى آن بزرگوار قرار بده. پروردگارا! روح مطهر امام بزرگوارمان و ارواح طيبه‌ى شهدا را از ما راضى و خشنود بفرما.

بسم‌الله‌الرّحمن‌الرّحيم‌
والعصر. انّ الانسان لفى خسر. الّا الّذين ءامنوا و عملوا الصّالحات و تواصوا بالحقّ و تواصوا بالصّبر.(3)

خطبه‌ى دوم‌

بسم‌الله‌الرّحمن‌الرّحيم‌
و الحمد لله ربّ العالمين نحمده و نستعينه و نستغفره و نتوكّل عليه و نصلّى و نسلّم على حبيبه و نجيبه سيّد خلقه سيّدنا ابى‌القاسم المصطفى محمّد و على ءاله الأطيبين الأطهرين المنتجبين سيّما علىّ اميرالمؤمنين و الصّدّيقة الطّاهرة و الحسن و الحسين سيّدى شباب اهل الجنّة و علىّ‌بن‌الحسين و محمّدبن‌علىّ و جعفربن‌محمّد و موسى‌بن‌جعفر و علىّ‌بن‌موسى و محمّدبن‌علىّ و علىّ‌بن‌محمّد و الحسن‌بن‌علىّ و الخلف القائم المهدىّ حججك على عبادك و امنائك فى بلادك و صلّ على ائمّة المسلمين و حماة المستضعفين و هداة المؤمنين‌.

در خطبه‌ى دوم، يك اشاره‌اى بكنيم به وضع خودمان و وضع دنيا. اولاً لازم ميدانم از ملت شريف و عزيزمان به خاطر حضور ارزشمند و باشكوه در راهپيمائى روز قدس تشكر و تقدير كنم. من قابل نيستم كه بخواهم از اين ملت بزرگ تقدير يا تشكر كنم؛ صاحب چيزى هم نيستم؛ متعلق به خود مردم است؛ براى خودشان كردند و درست قدم برداشتند. ما لازم است خدا را شكر كنيم، به خاطر اين بصيرت عمومى، اين همت عمومى، اين انگيزه‌ى گسترده‌ى در دلهاى زن و مرد مسلمان. امسال روز قدس، روز بسيار پرشكوهى بود. حوادثى كه در منطقه اتفاق افتاده است، موجب شد برخى ملتهاى مسلمانِ ديگر هم امسال بيش از سالهاى گذشته در اين آزمايش بزرگ، در اين حركت عظيمِ ضد استكبارى همراهى كنند. اميدواريم خداوند متعال شرّ وجود صهيونيستهاى ظالم و خونخوار را از سر فلسطينيان و از سر منطقه كم و كوتاه كند.

همچنين به خاطر حضور معنوى مردم در مراسم ماه رمضان، باز لازم است خداى متعال را سپاسگزار باشيم و شكر كنيم. آنجورى كه گزارش دادند، امسال حضور مردم در مراسم مختلف ماه رمضان، يك حضور بسيار چشمگير و بسيار گسترده‌اى در سراسر كشور بوده است؛ كه اين هم نشانه‌ى رحمت خداست، نشانه‌ى لطف خداست. هر وقت ديديد توفيقى به شما دست ميدهد كه ميتوانيد يك كار صالح را، يك حسنه را انجام دهيد، خدا را شكر كنيد؛ چون اين نشانه‌ى آن است كه خداى متعال به شما لطف دارد، توجه دارد، به شما توفيق ميدهد. آن وقتى كه بى‌توفيق ميمانيم، بايد به خود بلرزيم، بترسيم، به خدا پناه ببريم، مراقب باشيم ببينيم چه گناهى از ما سر زده است كه خدا توفيقش را از ما سلب كرده است. امسال بحمدالله توفيقات الهى گسترده بود. از اين فضاى معنوى استفاده كنيم.

به ملت عزيزمان بارها عرض كرديم كه امروز ما به چند چيز احتياج داريم: اول، اتحاد و همدلى ميان مردم با يكديگر، و ميان مردم با مسئولين، و ميان مسئولين با يكديگر. اين، نياز بزرگ كشور ماست. امروز دنيا دارد يك بخش مهمى از تاريخ خود را ميگذراند. ما بايد در اين فصل، در اين بخش، در اين مقطع، خيلى بهوش باشيم، خيلى مراقب باشيم؛ بفهميم چه كار داريم ميكنيم. اگر در بين خودمان كدورتها و بددلى‌ها و بدجنسى‌ها و ناسازگارى‌ها وجود داشته باشد - چه بين آحاد مردم، چه بين مسئولين و مردم، چه بين مسئولين با يكديگر - نخواهيم توانست به اين وظائف بزرگى كه امروز متوجه به ماست، عمل كنيم. اين يك توصيه‌ى مهم است، يك ضرورت اصلى است.

ضرورت ديگر، احساس كار و تحرك است. همه‌ى كشور، همه‌ى آحاد مردم، همه‌ى مسئولين - كه «كلّكم مسئول»(4) - بايستى تحرك و نشاط كار داشته باشند. بايد از خودمان تنبلى و توانى و زمينگيرى را دور كنيم. امروز به كار نياز هست؛ كار علمى، كار اقتصادى، كار سياسى، كارهاى بزرگ اجتماعى. هر كسى در هر جا هست، ميتواند براى خودش برنامه‌ى كارى را تعريف كند؛ اين يكى از ضرورتهاست، كه اميدواريم خداى متعال به همه‌ى ما توفيق بدهد.

امسال ما در آخر سال، انتخابات را داريم. انتخابات هميشه در كشور ما تا حدودى يك حادثه‌ى چالش‌برانگيز است. اگرچه در مقايسه‌ى با انتخاباتهائى كه در بعضى از كشورهاى دنيا - چه كشورهاى به اصطلاح پيشرفته، و چه بعضى از كشورهاى ديگر - برگزار ميشود، كه تويشان چه خباثتها، چه خيانتها، چه درگيرى‌ها، حتّى چه كشت و كشتارها اتفاق مى‌افتد، بحمدالله اين حوادث در كشور ما نيست، اما بالاخره يك چالشى است؛ مردم را متوجه ميكند. مراقب باشيد اين چالش به امنيت كشور صدمه نزند. انتخابات كه مظهر حضور مردم است، مظهر مردم‌سالارى دينى است، بايد پشتوانه‌ى امنيت ما باشد. نبايد اجازه داد كه اين چيزى كه ذخيره‌ى امنيت است، پشتوانه‌ى امنيت است، به امنيت ما صدمه وارد كند. ديديد، حس كرديد، از نزديك لمس كرديد آن وقتى را كه دشمنان ميخواهند از انتخابات عليه امنيت كشور سوء استفاده كنند. بايد همه مراقب باشند، همه بهوش باشند. آحاد مردم، مسئولان گوناگون، منبرداران سياسى، كسانى كه ميتوانند با مردم حرف بزنند، همه مراقب باشند، مواظب باشند؛ از انتخابات مانند يك نعمت الهى پاسدارى كنند. البته ما حرفهاى گوناگونى درباره‌ى انتخابات داريم كه در زمان خود به مردم عرض خواهيم كرد.

دنياى اسلام هم در اين ماه‌هاى اخير، حوادث بزرگى را دارد از سر ميگذراند. دنياى اسلام عظمت حضور مردم در صحنه را به همه‌ى جهانيان و به همه‌ى تاريخ نشان داد. يك بار در سى و دو سال قبل از اين، ملت ايران اين عظمت را، اين اقتدار بزرگ را نشان داد. مردم ما با تنِ خودشان جانها را كف دست گرفتند و در خيابانها وسط ميدان آمدند و توانستند تحولى ايجاد كنند كه مسير تاريخ منطقه را، بلكه به يك معنا مسير تاريخ جهان را تغيير داد. امروز بار ديگر مردم در صحنه هستند. حضور مردم در صحنه، گره‌هاى ناگشودنى را، قفلهاى بازنكردنى را باز كرد. كى فكر ميكرد عوامل آمريكا و صهيونيسم در منطقه، يكى پس از ديگرى سقوط كنند؟ كى فكر ميكرد دستى هست كه بتواند اين بتها را بشكند؟ اما اين دست، بود. اين دست، دست ملتها بود. همه بايد به امت اسلامى با اين چشم نگاه كنند. امت اسلامى چنين دست مقتدرى دارد؛ آن هم با اتكاء به ذكر الهى، با گفتن تكبير، با گفتن نام خدا و آوردن ياد خدا، اين نشاط و اقتدار را پيدا كردند و اين كار را كردند؛ كار عظيمى است.

البته مسائل به اينجا تمام نشده است و تمام نميشود؛ اين شروع است، اين آغاز يك راه طولانى است. ملتها بايد هوشيار باشند. ما همين تجربه را داريم. بعد از آنكه صحنه‌ى انقلاب، با آن عظمت و شكوه، از حالت انقلابىِ خودش خارج شد و حكومت و دولتى بر سر كار آمد، فوراً راه افتادند، براى اينكه بيايند؛ شايد بتوانند با شيوه‌هاى خودشان و ترفندهاى خودشان امور را قبضه كنند؛ بر روى موج سوار شوند؛ از موقعيتِ پيش‌آمده باز سوءاستفاده كنند. هوشيارى ملت و رهبرى پيامبرگونه‌ى امام بزرگوار ما نگذاشت. ملتهاى مسلمان، چه در مصر، چه در ليبى، چه در تونس، چه در يمن و چه در بقيه‌ى كشورها، امروز اين هوشيارى را احتياج دارند. بايد نگذارند پيروزى‌هائى كه به دستشان آمده است، به وسيله‌ى دشمنان مصادره شود. فراموش نكنند؛ آنهائى كه امروز در صحنه‌ى ليبى حضور پيدا كردند و خودشان را صاحب قضيه ميدانند، همان كسانى هستند كه تا چند صباح قبل با همان كسانى كه بر ملت ليبى ستم ميكردند، مى‌نشستند و همپياله ميشدند. امروز آنها آمده‌اند و ميخواهند از موقعيت استفاده كنند؛ ملتها بايد هوشيار باشند، بيدار باشند.

البته ما از وضع بحرين بسيار نگرانيم. به مردم بحرين جفا ميشود، ظلم ميشود؛ وعده‌هائى داده ميشود، اما به آن وعده‌ها عمل نميشود. ملت بحرين، ملت مظلومى است. البته هر حركتى، هر اقدامى وقتى براى خداست، وقتى عزم و اراده پشت آن هست، اين حركت به طور قطع به پيروزى خواهد رسيد؛ اين در همه جا صادق است، در آنجا هم صادق است.

مطلب آخر درباره‌ى سومالى است. غصه‌ى بزرگى كه امروز بر دل ما سايه افكنده است، غصه‌ى مردم سومالى است. خوشبختانه مردم ما خوب وارد ميدان شدند، خوب كمك كردند؛ اما هرچه ميتوانيد - مسئولين و غير مسئولين - ان‌شاءالله كمك كنيد تا خداى متعال اين گرفتارى را هم برطرف كند.

پروردگارا! به محمد و آل محمد امت اسلامى را، ملتهاى مسلمان را روزبه‌روز با عزت و شرفِ بيشتر قرار بده.

بسم‌الله‌الرّحمن‌الرّحيم‌
اذا جاء نصرالله و الفتح. و رأيت النّاس يدخلون فى دين الله افواجا. فسبّح بحمد ربّك و استغفره انّه كان توّابا.(5)

والسّلام عليكم و رحمةالله و بركاته‌

1) بقره: 183
2) بقره: 152
3) عصر: 1 - 3
4) جامع‌الاخبار، ص 119
5) نصر: 1 - 3